Ինչպե՞ս են ԱՄՆ-ն ու Իսրայելը հայտնաբերել այաթոլլահ Ալի Խամենեիի գտնվելու վայրը․ BBC
Հարձակումը, որի հետևանքով զոհվել է Իրանի գերագույն հոգևոր առաջնորդ այաթոլլահ Ալի Խամենեին, գիշերվա կեսին տեղի չի ունեցել, ինչպես կարելի էր սպասել, այլ առավոտյան։ Դա տեղի է ունեցել այն պատճառով, որ ԱՄՆ-ն ու Իսրայելը որոշել են օգտվել մի քանի ժամ առաջ ստացված կարևոր հետախուզական տվյալներից. գրում է BBC-ն։
Ամիսներ շարունակ նրանք սպասում էին այն պահին, երբ Իրանի բարձրաստիճան պաշտոնյաները կհավաքվեին հանդիպման։ Որոշվել էր, որ շաբաթ առավոտյան Խամենեին Թեհրանի կենտրոնում գտնվող շենքերից մեկում կլինի։ Նրանք նաև գիտեին նույն ժամանակ հանդիպող Իրանի այլ բարձրաստիճան զինվորականների և հետախուզության պաշտոնյաների գտնվելու վայրերը։ Ամիսներ շարունակ ԱՄՆ-ն և Իսրայելը հետևել են Իրանի գերագույն առաջնորդի տեղաշարժին։ Օգտագործված ճշգրիտ մեթոդները մնում են գաղտնի, չնայած ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը դրանց մասին ակնարկել է սոցիալական ցանցերում իր գրառման մեջ։
«Նա չկարողացավ խուսափել մեր հետախուզությունից և բարձրտեխնոլոգիական հսկողության համակարգերից», – նշել է Թրամփը։
Խամենեիի գտնվելու վայրի մասին տեղեկատվությունը կարող էր ստացվել տեղում գտնվող գործակալից, բայց ավելի հավանական է, որ հոգևոր առաջնորդը նույնականացվել է ժամանակակից տեխնոլոգիաների միջոցով այլ իրանցի գործիչների տեղաշարժին հետևելու միջոցով։ Որոշ դեպքերում սա ներառել է հիմնական պաշտոնյաներին ուղեկցող թիկնապահների տեղաշարժերին հետևելը։ Երկարաժամկետ հեռանկարում սա թույլ տվեց առաջնորդի առօրյա կյանքում օրինաչափություններ մշակել և բացահայտել խոցելիությունները. Ո՞ւմ հետ և որքա՞ն հաճախ է նա հանդիպում, և որտե՞ղ է նախընտրում անցկացնել այդ հանդիպումները։
Իրանը գիտեր, որ գերագույն առաջնորդը գտնվում է հակառակորդների հսկողության տակ, ուստի մի քանի ամիս շարունակ այդ խոցելիությունները չբացահայտելը և չլուծելը վկայում է կա՛մ Իրանի անվտանգության և հակահետախուզության համակարգերի խոր ձախողման, կա՛մ Իսրայելի և Միացյալ Նահանգների կողմից իրենց մեթոդները հարմարեցնելու և հսկողության նոր եղանակներ գտնելու կարողության մասին։
Իրանական իշխանությունները կարող էին նաև ենթադրել, որ օրը ցերեկով հարձակումը քիչ հավանական է։ Նշանները վկայում են առաքելությունների բաժանման մասին. մինչ Իսրայելը կենտրոնացել է Իրանի ղեկավարության հետ կապված թիրախներին հարվածելու վրա, Միացյալ Նահանգները՝ ռազմական օբյեկտների։ Որոշումից հետո, ըստ տեղեկությունների, իսրայելական կործանիչները տեղական ժամանակով մոտավորապես ժամը 9:40-ին 30 հզոր ռումբ են արձակել համալիրի վրա։ Սա կարող է պայմանավորված լինել նրանով, որ գերագույն առաջնորդը շարունակել է օգտագործել համալիրի տակ գտնվող ստորգետնյա բունկերն իր սեփական պաշտպանության համար (չնայած, ըստ տեղեկությունների, դա ռեժիմի ամենախոր բունկերներից մեկը չէր)։
Իրանի մայրաքաղաքում այլ թիրախներ նույնպես վնասվել են, այդ թվում՝ նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանի գրասենյակը։ Իրանը հաստատել է Պաշտպանության նախարարության 3 բարձրաստիճան պաշտոնյաների, այդ թվում՝ Պաշտպանության խորհրդի քարտուղար Ալի Շամխանիի, պաշտպանության նախարար բրիգադի գեներալ Ազիզ Նասիրզադեի և Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի հրամանատար գեներալ Մոհամմադ Փակփուրի մահը։ Սակայն Թեհրանը պատրաստվում էր նման սցենարի։
Հաղորդագրություններ կային, որ արդեն մշակվել էին իրավահաջորդության ծրագրեր՝ ոչ միայն Խամենեիի, այլև մի շարք այլ բարձրաստիճան պաշտոնյաների համար։ Այս ամենը ենթադրում է, որ դեռևս պարզ չէ, թե ինչպես է Խամենեիի սպանությունն ազդելու այս հակամարտության հետագա ընթացքի վրա։
