Իրանն օգտագործել է բարտերային մեխանիզմ պատժամիջոցները շրջանցելու և Չինաստանից միլիարդավոր դոլարների ապրանք ներմուծելու համար․ Reuters
Իրանն օգտագործել է բարտերային մեխանիզմ՝ շրջանցելու նավթի վաճառքի համար սահմանված պատժամիջոցները և Չինաստանից միլիարդավոր դոլարների ապրանք, այդ թվում՝ ռազմական բնույթի, գնելու համար․ Reuters-ին հայտնել են իրանցի 2 բարձրաստիճան աղբյուր և հարցին ծանոթ 3 այլ անձ։
Աղբյուրները հայտնել են, որ գաղտնի առևտրային մեխանիզմը, որի շրջանակում իրանական նավթը փոխանակվում է չինական ապրանքների ներմուծման վարկերի հետ, վերջին տարիներին Թեհրանի համար ֆինանսական փրկօղակ է եղել, քանի որ Միացյալ Նահանգներն ուժեղացրել է տնտեսական և ռազմական ճնշումը։ Այն նաև օգնել է Չինաստանին՝ աշխարհի ամենախոշոր հում նավթ ներկրողին, պահպանել իրանական զեղչված գներով նավթին հասանելիությունը՝ միևնույն ժամանակ միջազգային վերահսկողությունից կամ պատժամիջոցներից պաշտպանելով այն բանկերն ու ընկերությունները, որոնք ապրանքներ են արտահանում Իսլամական Հանրապետություն։
ԱՄՆ-ն պատժամիջոցներ է կիրառել որոշ փոքր չինական կազմակերպությունների նկատմամբ, որոնք գնում կամ նպաստում են իրանական նավթի առաքմանը, բայց խուսափել է ամենապատժիչ միջոցառումներից, որոնք կարող են հետևանքներ ունենալ համաշխարհային տնտեսության վրա։
Չինաստանը և Իրանը բազմիցս դատապարտել են այն, ինչը նրանք համարում են անօրինական միակողմանի արևմտյան պատժամիջոցներ, և խոստացել են պաշտպանել իրենց շահերը: Երկրները վաղեմի տնտեսական և քաղաքական գործընկերներ են, բայց հրապարակավ քիչ բան են ասել այն մասին, թե ինչպես են նրանք պահպանում առևտուրը՝ չնայած միջազգային սահմանափակումներին:
Աղբյուրները հայտնել են, որ Իրանն օգտագործել է պայմանավորվածությունը Չինաստանից դեղորայք, տրանսպորտային միջոցներ և կապի սարքավորումներ գնելու համար: Արտադրողներն ուղղակիորեն գործ չեն ունեցել Իրանի հետ, և չկա որևէ ցուցում, որ նրանք խախտել են պատժամիջոցները: Աղբյուրները նշել են, որ մեխանիզմը նաև օգտագործվել է առնվազն մեկ անգամ անցյալ տարվա ընթացքում՝ կապված Իրանին միլիոնավոր դոլարների հակաօդային պաշտպանության սարքավորումներ մատակարարելու պայմանագրերի հետ: Նրանք մանրամասներ չեն տրամադրել չինական արտադրողների հետ ենթադրյալ գործարքներից որևէ մեկի մասին։
Պատասխանելով բարտերի վերաբերյալ Reuters-ի հարցերին՝ Չինաստանի ԱԳՆ-ն հայտարարել է, որ «ծանոթ չէ նկարագրված իրավիճակին»։
«Չինաստանը մշտապես դեմ է եղել միակողմանի պատժամիջոցներին, որոնք որևէ հիմք չունեն միջազգային իրավունքում և չեն լիազորվել ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի կողմից», – նշվում է հայտարարությունում։
Ամերիկացի պաշտոնյան հայտնել է, որ Թրամփի վարչակազմը համագործակցում է տնտեսական գործընկերների, այդ թվում՝ Եվրամիության հետ՝ «Իրանին զրկելու իր միջուկային նկրտումներն առաջ մղելու նյութական միջոցներից»։ Պաշտոնյան չի մեկնաբանել Reuters-ին նկարագրված պայմանավորվածությունը։
