Ի՞նչ կարժենա ԵՄ-ի հետ Հայաստանի մերձեցումը․ Комсомольская Правда
Հայաստանում վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունը ներկայացրել է իր նախընտրական ծրագիրը հունիսի 7-ին նախատեսված խորհրդարանական ընտրությունների համար։ Հատկանշական է, որ արտաքին քաղաքականության առումով` ծրագիրն ուրվագծում է Հայաստանի մտադրությունը՝ միանալու «քաղաքակիրթ ազգերի ընտանիքին», այսինքն՝ Եվրամիությանը․ գրել է Комсомольская Правда-ն։
Ինչպես նշվել է, այս նպատակով՝ Հայաստանը կենտրոնանում է մի շարք միջազգային ձևաչափերում իր ներկայությունն ընդլայնելու վրա։ Երևանը մտադիր է ակտիվորեն համագործակցել ՄԱԿ-ի, Եվրոպայի խորհրդի, ԵԱՀԿ-ի և Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության, ինչպես նաև Եվրոպական քաղաքական համայնքի հետ։ Անկախ պետությունների համագործակցության շրջանակներում համագործակցության վերաբերյալ պարզապես հաստատում է, որ երկիրը կազմակերպության անդամ է։ Նույնիսկ ԱՄՆ նախագահ Թրամփի կողմից վերջերս ստեղծված «Խաղաղության խորհուրդն» ավելի շատ տեղ և ուշադրություն է ստանում, քան ԱՊՀ-ն։ Փաստաթղթում Եվրասիական տնտեսական միության (ԵԱՏՄ) մասին որևէ հիշատակում չկա, սակայն Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության (ՀԱՊԿ) վերաբերյալ իշխող կուսակցության դիրքորոշումը մնում է անփոփոխ. երկրի մասնակցությունը ՀԱՊԿ-ին սառեցված է։
Ըստ կայքի՝ ԵԱՏՄ-ի վերաբերյալ Հայաստանի ներկայիս իշխանությունների դիրքորոշումը չափազանց պարզ է․ ջուրը ծեծել մինչև վերջին պահը, քանի դեռ ԵՄ կանոնակարգերն ու կանոնները թույլ են տալիս։ Սակայն Մոսկվան արդեն հստակորեն զգուշացրել է Երևանին, որ այս դա չի աշխատի։ Սա հիմնականում պայմանավորված է նրանով, որ ԵԱՏՄ-ն և ԵՄ-ն ունեն տարբեր չափանիշներ, մասնակիցների համար տարբեր նախապատվություններ և գործնականում ամեն ինչ։
Ի դեպ, արտաքին առևտուրը չի ձևավորվում Հայաստանի օգտին։ 2024 թվականի վերջին Հայաստանի առևտրային դեֆիցիտը կազմել է 468,702,000 դոլար։ Անցյալ տարվա պաշտոնական տվյալները դեռևս հասանելի չեն, բայց, դժվար թե, ավելի լավը լինեն։ Ադրբեջանի հետ առևտուր հաստատելու ՀՀ-ի ցանկությունը հանգեցրել է նրան, որ Բաքուն այս տարվա առաջին եռամսյակում Հայաստան է արտահանել ավելի քան 5 միլիոն դոլարի ապրանքներ, մինչդեռ նույն ժամանակահատվածում Երևանի արտահանումն Ադրբեջան կազմել է ընդամենը 960 դոլար․ ոչ թե հարյուր հազարավոր կամ միլիոնավոր, այլ ընդամենը 960 դոլար։
Այնուամենայնիվ, Հայաստանը դեռևս ԵԱՏՄ-ի մաս է, սակայն միությունից դուրս գալը դեռևս չի նշանակում, որ այն կընդունվի ԵՄ։
Ռուսաստանի Անվտանգության խորհուրդը հաշվարկել է, որ եթե Հայաստանը դուրս գա ԵԱՏՄ-ից, նրա ՀՆԱ-ն կկրճատվի 15.1%-ով։ Հայաստանի անդամակցությունը ԵՄ-ին, ամենապահպանողական գնահատականներով, կարժենա ՀՆԱ-ի մոտավորապես 23%-ը։
Ավելին` Բրյուսելը, հավանաբար, կպահանջի, և արդեն պահանջում է, որ Երևանն ակտիվորեն հակազդի Իրանին, ինչը հղի է ոչ միայն տնտեսական հետևանքներով:
